Bu rehber kimin için?
Bir sağlık kuruluşunda yöneticilik yapmış, hasta nakli ya da etkinlik sağlık hizmeti sunan bir yapıya sahip olup kendi ambulans şirketini kurmayı düşünen herkes için. Rehber, süreci Türkiye'de uygulanan sırayla anlatır: şirket, ruhsat, araç, personel, sözleşme ve operasyon.
Yasal dayanak, Sağlık Bakanlığı'nın Ambulanslar ve Acil Sağlık Araçları ile Ambulans Hizmetleri Yönetmeliği'dir. Yönetmelik zaman zaman güncellenir; aşağıdaki adımlar mantığı anlatır, sayısal şartlar için her zaman mevzuat.gov.tr üzerindeki güncel metni ve il sağlık müdürlüğünüzü esas alın.
1. Adım: Şirketin kurulması
Ambulans servisi ruhsatı gerçek kişi adına değil, tüzel kişilik adına alınır. Bu yüzden ilk iş ticaret sicilinde bir şirket kurmaktır. Sahada en yaygın tercih limited şirkettir; ortak sayısı ve sermaye planına göre anonim şirket de mümkündür.
Şirket ana sözleşmesinde faaliyet konusu olarak ambulans hizmetleri, hasta nakil hizmetleri ve acil sağlık hizmetleri açıkça yazılmalıdır. Ruhsat başvurusunda ticaret sicil gazetesi istenir ve faaliyet konusu bu hizmeti kapsamıyorsa dosya geri döner.
- Vergi dairesi kaydı ve NACE kodunun sağlık hizmetleri altında olması
- SGK işyeri dosyasının açılması (ilk personel bildiriminden önce)
- Şirket adına banka hesabı (kurum ödemeleri şirket hesabına gelir)

2. Adım: Merkez ve istasyon yeri
Yönetmelik, ambulans servisi için bir merkez ve gerekiyorsa istasyonlar tanımlar. Merkezde haberleşme, personel dinlenme alanı, araç park yeri ve tıbbi malzeme deposu bulunmalıdır. Kiralık bir yer seçerken şunlara dikkat edin:
- Ambulansın 7/24 çıkış yapabileceği bir park alanı
- İmar durumunun sağlık tesisi kullanımına engel olmaması
- Personelin nöbet sırasında dinlenebileceği ayrı bir oda
- İtfaiye ve belediye uygunluğu (çalışma ruhsatı için istenir)
Yerinde denetimde bu alanlar tek tek kontrol edilir. Fotoğraflı bir kroki hazırlamak dosyayı hızlandırır.
3. Adım: Araç ve donanım
Ambulanslar, yönetmelikteki sınıflara göre donatılır. Hasta nakil ambulansı ile acil yardım ambulansının donanım listesi farklıdır; hangi hizmeti vereceğinize baştan karar verin çünkü araç maliyeti buna göre iki katına çıkabilir.
| Araç tipi | Tipik kullanım | Donanım seviyesi |
|---|
| Hasta nakil ambulansı | Hastaneler arası nakil, taburcu, diyaliz | Temel yaşam desteği |
| Acil yardım ambulansı | Etkinlik sağlık tedbiri, acil çağrı | İleri yaşam desteği, monitör, defibrilatör |
| Yoğun bakım ambulansı | Entübe hasta nakli | Ventilatör, infüzyon pompaları |
Aracın tescil belgesinde cinsi "ambulans" olmalı, tıbbi cihazların kalibrasyon ve garanti belgeleri dosyada bulunmalıdır. Sıfır ya da ikinci el fark etmez; muayene donanım listesi üzerinden yapılır.
4. Adım: Personel kadrosu
Ruhsatta en çok takılan konu personeldir. Her ambulans için asgari bir ekip tanımlanır: sürücü, paramedik ya da acil tıp teknisyeni ve hizmet tipine göre hekim. 7/24 hizmet vereceğiniz için bir aracın tek ekiple çalışması mümkün değildir; nöbet düzeni, izin ve rapor payı hesaba katıldığında araç başına üç ekip yaygın orandır.
Her personel için dosyada bulunması gerekenler:
- Diploma ve varsa çalışma belgesi
- Sürücüler için uygun ehliyet sınıfı ve psikoteknik raporu
- Sağlık raporu ve hepatit B aşı kaydı
- SGK işe giriş bildirgesi
- İş sözleşmesi
Kadroyu planlarken nöbet çizelgesini de şimdiden düşünün; kimin hangi gün hangi araçta olacağı ruhsat sonrası ilk operasyon sorununuz olacaktır. Bu konuyu ambulans nöbet çizelgesi rehberimizde ayrıntılı anlattık.
5. Adım: Ruhsat başvurusu ve denetim
Dosya il sağlık müdürlüğüne verilir. Müdürlük evrakı inceler, araçları muayene eder ve merkezi yerinde denetler. Uygun bulunursa ambulans servisi ruhsatı ve her araç için ambulans uygunluk belgesi düzenlenir.
Sık yapılan hatalar:
- Araç donanım listesinin yönetmelik ekindeki listeyle birebir örtüşmemesi
- Personel belgelerinin fotokopi olması (aslı ya da onaylı sureti istenir)
- Haberleşme sisteminin (telsiz/GSM) kurulmamış olması
- Merkez adresinin ticaret sicil adresiyle uyuşmaması
6. Adım: İlk kurum sözleşmeleri
Ruhsat alındıktan sonra gelir kaynağı sözleşmelerdir. Özel ambulans firmalarının tipik müşterileri şunlardır:
- Özel hastaneler ve tıp merkezleri: Hastaneler arası nakil, taburcu nakli
- Diyaliz merkezleri: Düzenli hasta taşıma
- Evde sağlık firmaları: Yatağa bağımlı hastanın hastaneye götürülmesi
- Etkinlik organizatörleri ve spor kulüpleri: Maç, konser, festival sağlık tedbiri
- Fabrikalar ve şantiyeler: İşyeri ambulans bulundurma yükümlülüğü
Her kurumla farklı bir fiyat listesi, farklı bir ücretsiz vaka kotası ve farklı bir ödeme vadesi konuşulur. Bu farklılık daha ikinci sözleşmede kâğıt üzerinde takip edilemez hâle gelir. Bölge bazlı fiyatlandırmayı ayrı bir yazıda ele aldık.
7. Adım: Operasyonu ilk günden düzgün kurmak
Yeni kurulan firmaların çoğu ilk altı ayı şu üç şeyle uğraşarak geçirir: vakaları Excel'de kaybetmek, nöbet listesini WhatsApp'ta yönetmek ve ay sonunda hastaneyle vaka listesi üzerinde tartışmak. Bunların üçü de operasyon sistemi olmamasının sonucudur.
Vaka kaydını çağrı anında, tek bir yerde ve kurum bilgisiyle birlikte tutan bir sistemle başlarsanız ay sonu mutabakatı bir liste çıktısına döner. Vakasis tam olarak bunun için tasarlandı: vaka, ekip, nöbet, puantaj ve kurum mutabakatı tek ekranda. Ambulans başına aylık sabit ücretle çalışır, kullanıcı başına ücret almaz; ayrıntılar fiyatlandırma sayfasında.
Kuruluş kontrol listesi
| Adım | Çıktı | Tipik süre |
|---|
| Şirket kuruluşu | Sicil gazetesi, vergi levhası | 1 hafta |
| Merkez kiralama ve düzenleme | Kira sözleşmesi, kroki | 2–4 hafta |
| Araç temini ve donanım | Tescil, cihaz belgeleri | 4–8 hafta |
| Personel işe alım | Belgeler, SGK girişleri | 2–4 hafta |
| Ruhsat başvurusu ve denetim | Ambulans servisi ruhsatı | 4–12 hafta |
| İlk kurum sözleşmesi | İmzalı sözleşme, fiyat listesi | Ruhsattan sonra |
Bu yazı bilgilendirme amaçlıdır. Sayısal şartlar ve belge listeleri ildeki uygulamaya göre değişebilir; başvurudan önce il sağlık müdürlüğünüzden güncel listeyi isteyin.